Bs Hồ Thị Thúy Hằng -
Corticoid là nhóm thuốc chống viêm, chống dị ứng, ức chế miễn dịch được chỉ định trong nhiều bệnh lí khác nhau. Tuy nhiên, việc sử dụng lạm dụng và kéo dài corticoid để lại nhiều tác dụng phụ nặng nề, trong đó loãng xương rất thường gặp. Corticoid tăng nguy cơ mất xương đáng kể, rõ ràng nhất trong vài tháng đầu tiên sử dụng. Ngoài ra, corticoid còn làm tăng nguy cơ gãy xương, và gãy xương thường xảy ra ở giá trị mật độ xương cao hơn loãng xương sau mãn kinh. Nguy cơ loãng xương được báo cáo với liều prednisone hoặc liều tương đương 2,5 -7,5 mg/ngày.
I. CƠ CHẾ BỆNH SINH
Tác dụng có hại của corticoid trên xương chủ yếu do ảnh hưởng trực tiếp trên tế bào tạo xương, hủy xương và tế bào xương, do corticoid làm tăng quá trình hủy xương, và giảm quá trình tạo xương. Nguy cơ gãy xương thường thấy trong vài tháng đầu sử dụng, sau đó diễn ra chậm nhưng tiếp tục mất xương nếu tiếp tục sử dụng corticoid. Bời vì corticoid làm đẩy nhanh quá trình hủy xương trong khi ức chế tạo xương, do đó thường gây mất xương sớm và nhanh chóng. Khi sử dụng lâu dài, quá trình hủy xương qua trung gian hủy cốt bào chậm lại, và sự ức chế hình thành xương trở thành tác dụng chủ yếu trên xương.